In september 1506 promoveerde Erasmus in Turijn in de theologie. In september 2026 was ik in die stad om zijn spoor te volgen. De naam Erasmus, Erasmo vond ik vaak terug, maar jammer genoeg vond ik niet dat zijn gedachtegoed er nog heel erg leeft.
In de hof van het universiteitsgebouw waar Erasmus destijds de doctorsgraad ontving brachten zijn bewonderaars in 1876 een gedenksteen aan. Volgens Van Herwaarden (2001) bewonderden zij hem vooral als symbool in de jonge Italiaanse staat destijds van de vrije gedachte en van ‘links anticlericalisme’.
De Bottega d’Erasmo is ook een universiteitsgebouw, maar helaas is het secretariaat dat daar gevestigd was, begin dit jaar verhuisd, dus de deur blijft gesloten.
Hoewel het een schooldag is, oogt het hek voor Istituto d’Istruzione Superiore Erasmo da Rotterdam in Nichelino bij Turijn nogal dicht. Een passerend docent realiseert zich na mijn vraag dat het instituut inderdaad vermoedelijk heet naar ene Erasmo uit Rotterdam. Het lijkt erop dat veel scholen in Italië naar ogenschijnlijk vrij willekeurige beroemdheden vernoemd worden.
De naam van het prestigieuze Centro Europeo di Studi Umanistici Erasmo da Rotterdam is zeker niet willekeurig gekozen, maar ze hebben geen activiteiten tijdens mijn verblijf in Noord-Italië en als ik op weg naar Turijn in Bianzè langs hun postadres kom, valt daaraan niets Erasmiaans te ontdekken.
Rest mij nog te zeggen dat er een particulier Liceo Linguistico Erasmo da Rotterdam op de kaart staat in Turijn, maar dat sloot een jaar of vijf geleden zijn deuren.
De historische bloeitijd van Turijn begon pas een halve eeuw na Erasmus. Toen Erasmus er promoveerde, had hij geen hoge dunk van de stad noch van de universiteit. Hij noemt Turijn niet of nauwelijks, maar koesterde zijn bul toch wel zijn hele leven. In Turijn vind je zijn naam nu nog best vaak terug maar de universiteit zou haar beroemdste promovendus ooit best meer mogen koesteren.